Yπεύθυνη εξορυκτική βιομηχανία και κρίσιμες πρώτες ύλες

Της Σοφίας Εμμανουήλ ([email protected])

Με στόχο την επαναφορά της παραγωγής ορυκτών πρώτων υλών στα επίπεδα που θα διασφαλίσουν στη χώρα επάρκεια, ασφάλεια και ανεξαρτησία η ελληνική εξορυκτική βιομηχανία ανασυντάσσεται ενσωματώνοντας καινοτομία και ψηφιακές λύσεις και προβάλλει τα στοιχεία που την καθιστούν υπεύθυνη βιομηχανία.

Όπως είπε ο γενικός διευθυντής του Συνδέσμου Μεταλλευτικών Επιχειρήσεων (ΣΜΕ) Χρήστος Καβαλόπουλος, στην εκδήλωση για τα 100 χρόνια του ΣΜΕ, βασική αρχή του Συνδέσμου και των μελών του είναι η έμπρακτη εφαρμογή της υπεύθυνης εξόρυξης και των αρχών της Βιώσιμης Ανάπτυξης. Από το 2006 έχει  υιοθετήσει Κώδικα 10 Αρχών Βιώσιμης Ανάπτυξης τον οποίο το 2023 τον εναρμόνισε με τις Ευρωπαϊκές Αρχές για Βιώσιμες Πρώτες Ύλες. Στο πλαίσιο αυτό δαπανώνται 20 εκατ. ευρώ/έτος για το περιβάλλον, έχουν αποκατασταθεί πλήρως 85.000 στρέμματα από το 1979 κι έχουν φυτευτεί στο ίδιο διάστημα 3,5 εκατ. δέντρα και φυτά. Επίσης, εφαρμόζονται τεχνολογίες αιχμής και καινοτόμες μέθοδοι για τη μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματος της εξόρυξης ενώ το 60% των μελών του Συνδέσμου εμφανίζουν μηδενικά ατυχήματα ανά έτος.

Σημειώνεται ότι ο Σύνδεσμος ιδρύθηκε το 1924, με πρώτη επωνυμία “Ένωσις των εν Ελλάδι Μεταλλευτικών και Μεταλλουργικών Επιχειρήσεων”. Σκοπός του είναι η συμβολή στην ανάδειξη της σημασίας και την αξιοποίηση των ορυκτών πόρων της χώρας, που αποτελούν ανταγωνιστικό της πλεονέκτημα, προς όφελος της ελληνικής κοινωνίας, της εθνικής οικονομίας και της περιφερειακής ανάπτυξης.

Αξίζει να αναφερθεί ότι ο κλάδος της εξόρυξης αντιστοιχεί στο 3% του ΑΕΠ, παράγει 65 εκατ. τόνους εμπορεύσιμων προϊόντων, 60% του κύκλου εργασιών από εξαγωγές, καταγράφει 2 δισ. ευρώ ανά έτος πωλήσεις και 1,2 δισ. ευρώ εξαγωγές, απασχολεί 100.000 εργαζόμενους (έμμεσα και άμεσα), απασχολεί το 4% του ενεργού πληθυσμού της περιφέρειας και ενισχύει σημαντικά τις τοπικές οικονομίες υποστηρίζοντας την αλυσίδα της ελληνικής μεταποίησης.

Ο Πρόεδρος της Μονίμου Επιτροπής Έρευνας και Τεχνολογίας  Βουλευτής Ευστράτιος Σιμόπουλος επισήμανε μεταξύ άλλων στην εκδήλωση του ΣΜΕ: “Ζούμε σε μια χώρα πλούσια σε μεταλλεύματα και με μεγάλη εμπειρία σε εξορύξεις, με τεχνολογίες, κατά κανόνα, εισαγόμενες. Αξιοποιούμε όσο πρέπει αυτό το δυναμικό; Δυστυχώς όχι!”. Τόνισε ότι παραμένουμε δέσμιοι μιας αντίληψης που συνδυάζει πάντα την αξιοποίηση του υπεδάφους μας με περιβαλλοντικά προβλήματα. Κατά την άποψή του, με τις πολλές αδειοδοτήσεις που απαιτούνται, ουσιαστικά, στέλνουμε στο απώτερο μέλλον σημαντικές επενδύσεις για τη χώρα. “Ειδικά στη σημερινή εποχή με την ανάγκη για πράσινη μετάβαση, λόγω της κλιματικής κρίσης, ήρθε η ώρα να απαγκιστρωθούμε από αυτή τη νοοτροπία και να αξιοποιήσουμε τα συγκριτικά μας πλεονεκτήματα. Βασικό όπλο μας θα είναι οι καινοτομίες που συνοδεύουν την πράσινη μετάβαση και την κυκλική οικονομία, τομείς στους οποίους το ελληνικό οικοσύστημα μπορεί να προσφέρει πολλά“, κατέλιξε ο κ. Σιμόπουλος.

Από την πλευρά του ο πρύτανης του ΑΠΘ Χαράλαμπος Φείδας επισήμανε μεταξύ άλλων  ότι οι ορυκτές πρώτες ύλες είναι εξαιρετικά σημαντικές για τα προϊόντα προηγμένης τεχνολογίας αλλά και καθημερινής χρήσης, καθώς και για την ενεργειακή μετάβαση.

Όπως υπογράμμισε, η ανθρωπότητα καταναλώνει τεράστιες ποσότητες σε σπάνια και κρίσιμα μέταλλα και οι πόροι της Γης που γνωρίζουμε μέχρι σήμερα δεν επαρκούν, οπότε πρέπει άμεσα να εντοπιστούν νέα κοιτάσματα. Σύμφωνα με τις έρευνες που γίνονται στο Τμήμα Γεωλογίας ΑΠΘ τα αποτελέσματα είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά για την παρουσία κρίσιμων και στρατηγικών μετάλλων, όπως ο χαλκός, το αντιμόνιο, το τελλούριο, το ίνδιο, ιδιαίτερα στην Μακεδονία και στην Θράκη.