Βιοποικιλότητα: Στα σκαριά εθνικά σχέδια αποκατάστασης της φύσης

Tης Σοφίας Εμμανουήλ ([email protected])

Παρά τις προσπάθειες, σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο, η απώλεια βιοποικιλότητας και η υποβάθμιση των οικοσυστημάτων συνεχίζονται με ανησυχητικό ρυθμό και αποβαίνουν σε βάρος του ανθρώπου, της οικονομίας και του κλίματος. 

Το γεγονός αυτό τεκμηριώνεται σε εκθέσεις της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC) και της διακυβερνητικής πλατφόρμας επιστήμης-πολιτικής για τη βιοποικιλότητα και τις υπηρεσίες οικοσυστημάτων, στην έκθεση προόδου για τους στόχους του Aichi, αλλά και στην έκθεση «Economics of Biodiversity: The Dasgupta Review».

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε πρόταση ευρωπαϊκού νόμου για την αποκατάσταση των οικοσυστημάτων για τον άνθρωπο, το κλίμα και τον πλανήτη. Πρόκειται για σχέδιο Κανονισμού που θα καταστήσει νομικά δεσμευτικούς τους στόχους αποκατάστασης της φύσης που έχουν τεθεί στη Στρατηγική της ΕΕ για τη Βιοποικιλότητα με ορίζοντα το 2030, στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας. Τα κράτη μέλη θα κληθούν να καταρτίσουν εθνικά σχέδια για την αποκατάσταση της φύσης, τα οποία θα περιλαμβάνουν μέτρα που θα πρέπει να καλύπτουν το 20% της χερσαίας και θαλάσσιας έκτασης της Ευρώπης μέχρι το 2030 και όλα τα οικοσυστήματα προς αποκατάσταση μέχρι το 2050.

Επιδιώκοντας να συμβάλουν στην υιοθέτηση του νέου νόμου μέλη του δικτύου Think Sustainable Europe, συμπεριλαμβανομένου του Green Tank, διαμόρφωσαν κείμενο πολιτικής. Σύμφωνα με την Ιόλη Χριστοπούλου, διευθύντρια πολιτικής του Green Tank και μέλους της ομάδας εμπειρογνωμόνων που διαμόρφωσαν το κείμενο πολιτικής, ο νέος ευρωπαϊκός νόμος για την αποκατάσταση της φύσης ανοίγει ένα νέο κεφάλαιο στην πολιτική για τη φύση και στη χώρα μας. Σημειώνει ότι παρά τις δυστοκίες στην εφαρμογή της υφιστάμενης νομοθεσίας για την προστασία της φύσης, η κατάσταση της φύσης στην Ελλάδα είναι συγκριτικά καλύτερη από εκείνη συνολικά της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Έτσι, έχοντας ένα σχετικό προβάδισμα στην επίτευξη των νέων στόχων, στις επερχόμενες διαπραγματεύσεις η ελληνική πλευρά θα πρέπει να υποστηρίξει έναν φιλόδοξο νέο νόμο και παράλληλα να διεκδικήσει επαρκείς πόρους και τεχνική υποστήριξη. Εξάλλου τα οφέλη από την αποκατάσταση της φύσης και για τη χώρα μας είναι πολλά, ειδικά αν λάβουμε υπόψη το πόσο ευάλωτη είναι στις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής.

Οι βασικές συστάσεις του Think Sustainable Europe προς τα κράτη μέλη και τους θεσμούς της ΕΕ περιλαμβάνουν τα εξής:

• Διαμόρφωση δομών διακυβέρνησης ώστε να διασφαλιστεί η λογοδοσία και ο έλεγχος τήρησης των στόχων σε επίπεδο κρατών μελών και να προωθηθούν διατομεακές συνέργειες.
• Δημιουργία ενός ισχυρού πλαισίου παρακολούθησης της υλοποίησης με κοινή μεθοδολογία και ανάπτυξη ενός πλαισίου για την αξιολόγηση της κατάστασης των οικοτόπων που δεν καλύπτονται από την Οδηγία για τους Οικοτόπους.
• Παροχή τεχνικής και επιστημονικής υποστήριξης στα κράτη μέλη καθώς και κατευθυντήριων γραμμών για τα εθνικά σχέδια για την αποκατάσταση της φύσης.
• Εξασφάλιση επαρκούς χρηματοδότησης, δυνατοτήτων ανάπτυξης ικανοτήτων και τεχνικής υποστήριξης για τα κράτη μέλη και τους φορείς υλοποίησης έργων και επίσης ανάπτυξη/διευκόλυνση της χρήσης καινοτόμων μηχανισμών χρηματοδότησης για την αποκατάσταση της φύσης.