ΜμΕ: Καταλύτης βιωσιμότητας, αλλά μόλις 15% δημοσιεύει έκθεση αειφορίας

Καθώς οι μικρού και μεσαίου μεγέθους εταιρείες (ΜμΕ) διαδραματίζουν βασικό ρόλο στις οικονομίες όλων των χωρών του κόσμου, η συμμετοχή τους στην προσπάθεια επίτευξης των Παγκόσμιων Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (Sustainable Development Goals – SDGs) είναι καθοριστικής σημασίας.

Της Σοφίας Εμμανουήλ ([email protected])

Η ενσωμάτωση των αρχών της βιώσιμης ανάπτυξης στις επιχειρηματικές στρατηγικές των ΜμΕ είναι καταλύτης, αφού οι μικρές και μεσαίου μεγέθους εταιρείες είναι οι μοχλοί της παγκόσμιας οικονομικής ανάπτυξης συμβάλλοντας σημαντικά στη δημιουργία θέσεων εργασίας. Σύμφωνα με στοιχεία του ΟΟΣΑ οι ΜμΕ αντιπροσωπεύουν περίπου το 99% όλων των επιχειρήσεων. Επιπλέον, συμβάλλουν στο 70% περίπου της συνολικής απασχόλησης. Στις αναπτυσσόμενες οικονομίες, οι ΜμΕ συμβάλλουν στο 45% της συνολικής απασχόλησης και στο 33% του ΑΕΠ. Αυτά τα στοιχεία δείχνουν σαφώς ότι ο ρόλος των ΜμΕ στην αειφορία έχει τεράστια σημασία για την υλοποίηση της ατζέντας βιώσιμης ανάπτυξης και αποδεικνύει ότι ΜμΕ και αειφορία πάνε μαζί.

Το reporting

Την ίδια στιγμή, διεθνείς οργανισμοί επισημαίνουν ότι ένας μικρός αριθμός ΜμΕ έχουν υιοθετήσει και ενσωματώσει αρχές βιωσιμότητας στις επιχειρηματικές τους στρατηγικές και στις καθημερινές λειτουργίες τους. Σύμφωνα δε με τη βάση δεδομένων του GRI, οι εκθέσεις βιώσιμης ανάπτυξης των ΜμΕ αντιπροσώπευαν μόλις το 10,22% του συνολικού αριθμού των εκθέσεων βιωσιμότητας που καταγράφηκαν κατά τη διάρκεια του 2017 ενώ το 2018 το ποσοστό αυτό ανήλθε σε 15%. Αν και σημειώνεται πρόοδος και οι ρυθμοί επιταχύνονται τίθεται το ερώτημα γιατί η αειφορία δεν εδραιώνεται στις ΜμΕ. Οι λόγοι είναι πολλοί και ποικίλλουν ανά χώρα και τομέα. Ορισμένοι από αυτούς εντοπίζονται σε: έλλειψη ευαισθητοποίησης των εργαζομένων σχετικά με τη σημασία της βιωσιμότητας, έλλειψη ευαισθητοποίησης των ιδιοκτητών των επιχειρήσεων για τα οφέλη των πρακτικών βιωσιμότητας, έλλειψη πρόσβασης σε οικονομικούς πόρους, έλλειψη πληροφόρησης κ.α..

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι οι ΜμΕ έχουν τη δυνατότητα να αποτελέσουν το θεμέλιο της ατζέντας για την βιώσιμη ανάπτυξη τόσο σε εθνικό όσο και σε παγκόσμιο επίπεδο. Αλλά προκειμένου να ενσωματωθούν με επιτυχία οι αρχές και οι πρακτικές βιωσιμότητας στο πλαίσιο της επιχειρηματικής κουλτούρας των ΜμΕ, αυτές πρέπει να κατανοήσουν τις αναδυόμενες ευκαιρίες και τη σημασία τους. Σε πολλές περιπτώσεις μέχρι σήμερα, το μήνυμα και η αφήγηση των στόχων για την αειφόρο ανάπτυξη δεν κατανοήθηκαν με αποτέλεσμα να υπάρχει κενό ως προς την υλοποίηση των στόχων. Το σημαντικό είναι ότι οι ΜμΕ πρέπει να χρησιμοποιήσουν τη βιωσιμότητα ως δύναμη ανάπτυξης και να προσαρμοστούν στο ψηφιακό περιβάλλον.

Στην Ελλάδα

Και σ` αυτή την κατεύθυνση γίνονται βήματα. Ειδικότερα στην Ελλάδα ενδεικτική είναι η πρωτοβουλία του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών (ΕΕΑ) να χρηματοδοτήσει την ανάπτυξη e-shops για 100.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις – μέλη, όπως ανακοίνωσε χθες ο πρόεδρός του, Γιάννης Χατζηθεοδοσίου, στο πλαίσιο των Βραβείων Βιώσιμης – Καινοτόμου και Υπεύθυνης Επιχειρηματικότητας.

 

Στην εκδήλωση, που έλαβε χώρα στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών, ο κ. Χατζηθεοδοσίου αναφέρθηκε σε σειρά πρωτοβουλιών του μεγαλύτερου Επιμελητηρίου της χώρας για την ψηφιακή μετάβαση και την στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, από την ψηφιακή υπογραφή μέχρι την αναβάθμιση του ιστορικού κέντρου. Ζήτησε μάλιστα στήριξη από την κυβέρνηση ώστε οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις να καταστούν βιώσιμες, καθώς σε συνέχεια της κρίσης πολλές είναι ακόμη στο χείλος του γκρεμού, όπως είπε. Εστίασε κυρίως στην ανάγκη μείωσης της φορολογίας και των ασφαλιστικών εισφορών που θα φέρουν αλυσιδωτές θετικές αντιδράσεις από την αύξηση του κατώτατου μισθού μέχρι την αύξηση της κατανάλωσης και την τόνωση της ρευστότητας στην αγορά, σε συνδυασμό με τη ροή χρηματοδότησης από τις τράπεζες.

Τα βραβεία

Η εκδήλωση κορυφώθηκε με την απονομή συνολικά δεκαεπτά βραβείων που τιμούν μικρομεσαίους επιχειρηματίες για τις πρωτοβουλίες τους στην καινοτομία και τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Ειδικότερα, τα Βραβεία ΕΕΑ απονεμήθηκαν στις εταιρείες: Φάρμα Μπράλου, Pharmacy 295 IKE, Monemvasia Winery – Τσιμπίδη, το ψητοπωλείο “Ο Θανάσης”, On Line Data ΑΕ για τη δημιουργία της ηλεκτρονικής πλατφόρμας “Lotify”, Εταιρεία Μελετών Ακουστικής Δ. Παπαδόπουλος & ΣΙΑ ΟΕ ACC, “Οίκος Parthenis”, The Wandering Workshop — Toys Made of Dreams και την εταιρεία “Aνεμοσκορπίσματα – ΡΑΝΤΟΥ ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ»

Στην “Ειδική Κατηγορία Βραβείων” που περιλαμβάνει συνολικά 7 κατηγορίες, τα βραβεία απονεμήθηκαν ανά κατηγορία ως εξής: στον Βλάση Σταθοκωστόπουλο για την πολύχρονη προσφορά του στον χώρο της εστίασης, στη Μαρία Αποστολοπούλου για την πρώτη θέση εισαγωγής στο τμήμα Οικονομικής Επιστήμης του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών, στον αρχιφύλακα Γιάννη Πάπαρη για την αυτοθυσία του και την προσφορά του στο κοινωνικό σύνολο, στη Μικροζυθοποιία Septem Ο.Ε. για τη συμβολή της στην ανάπτυξη του επιχειρείν, στην ΕΛΙΞΗ Α.Ε. για τη συμβολή της στην ανάπτυξη του επιχειρείν, στη Μικροζυθοποιία Κυκλάδων Τήνου «Αλέξανδρος Κουρής & ΣΙΑ Ο.Ε.» για τη συμβολή της στην ανάπτυξη του επιχειρείν και στη Vivechrom Dr. Stefanos D. Pateras SA για τη στήριξή της στο ανθρώπινο δυναμικό της.

Τέλος το βραβείο κοινού απέσπασε η μπύρα Νήσος της Μικροζυθοποιίας Κυκλάδων Τήνου «Αλέξανδρος Κουρής & ΣΙΑ Ο.Ε.»

Οι προκλήσεις

Εν κατακλείδι, μολονότι το ατομικό αποτύπωμα των μικρών επιχειρήσεων δείχνει χαμηλό, ο συνολικός τους αντίκτυπος κατά μία έννοια υπερβαίνει τον αντίκτυπο των μεγάλων επιχειρήσεων. Για παράδειγμα, οι ΜμΕ αντιπροσωπεύουν το 60-70% της βιομηχανικής ρύπανσης στην Ευρώπη, σύμφωνα με μελέτες σε ένα ευρύ φάσμα κλάδων της οικονομίας από την κτηνοτροφία, τις κατασκευές, τη μεταποίηση και την επεξεργασία αποβλήτων μέχρι τη βιομηχανία τροφίμων και ποτών. Έτσι, η μείωση των περιβαλλοντικών επιπτώσεων των ΜμΕ τόσο στον τομέα της μεταποίησης όσο και στις υπηρεσίες αποτελεί βασικό παράγοντα επιτυχίας της πράσινης οικονομίας.

Ειδικότερα στην Ελλάδα, όπου οι ΜμΕ αντιπροσωπεύουν το 99,9% του συνόλου των επιχειρήσεων, καλύπτουν το 69,9% της οικονομικής προστιθέμενης αξίας και το 85,1% της απασχόλησης στον ιδιωτικό τομέα, τα παραπάνω θέματα αποκτούν ιδιαίτερη σημασία. Επομένως θα πρέπει να κλείσει το κενό της ενημέρωσης σχετικά με τις ευκαιρίες που υπάρχουν γι` αυτές τις εταιρείες, καθώς υπάρχει μια ευρέως διαδεδομένη εσφαλμένη αντίληψη ότι η προστασία του περιβάλλοντος συνδέεται με τεχνική πολυπλοκότητα, επιβαρύνσεις και το κόστος. Επίσης ακόμη και όταν υπάρχει επίγνωση διαπιστώνεται ότι δεν υπάρχουν οι κατάλληλες δεξιότητες για την αξιοποίηση των ευκαιριών ενώ η έλλειψη πόρων οδηγεί συχνά τις ΜμΕ να αντιμετωπίζουν κινδύνους και να μην είναι πρόθυμες να επενδύσουν.