Καθοριστική η κοινωνική ευθύνη στην έκβαση της πανδημίας

6.11.2020, εν μέσω κλιμάκωσης της υγειονομικής κρίσης, με εκθετική αύξηση των κρουσμάτων
Covid-19 στην Ελλάδα σε αυτό το δεύτερο κύμα, ο Πρύτανης του ΕΚΠΑ, καθηγητής Ιατρικής,
Θάνος Δημόπουλος, περιγράφει για το CvSR τα γεγονότα που συγκλόνισαν τον πλανήτη:
Η πανδημία Covid -19 οφείλεται στο νέο κορωνοιό SARS-CoV-2 που από τις αρχές του 2020 εξαπλώθηκε ταχύτατα σε ολόκληρο τον κόσμο. Το δεύτερο κύμα της πανδημίας βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη, ενώ συνολικά έχουν καταγραφεί πάνω από 51.000.000 κρούσματα και 1.200.000 θάνατοι παγκοσμίως.

Οι ερευνητικές προσπάθειες σε παγκόσμιο επίπεδο επικεντρώνονται στην ανάπτυξη εμβολίων έναντι του SARS-CoV-2 με σκοπό την πρόληψη της νόσησης και των σοβαρών επιπλοκών της σε επίπεδο πληθυσμού. Το εμβόλιο της εταιρείας Moderna σε συνεργασία με το Εθνικό Ινστιτούτο Υγείας των ΗΠΑ (NIH) (mRNA-1273), καθώς και το εμβόλιο που αναπτύσσουν από κοινού οι εταιρείες BioNTech, Pfizer και Fosum Pharma (BNT162b2) χρησιμοποιούν mRNA που επάγουν την παραγωγή πρωτεϊνών του SARS-CoV-2.

Το εμβόλιο του Πανεπιστημίου της Οξφόρδης σε συνεργασία με την εταιρεία AstraZeneca (ChAdOx1), καθώς και το εμβόλιο του Ιατρικού Κέντρου Beth Israel Deaconess της Βοστώνης σε συνεργασία με την εταιρεία Johnson & Johnson (Ad.26.COV2.S), χρησιμοποιούν αδενοιό ως φορέα έκφρασης της πρωτεΐνης S του SARS-CoV-2. Τα ενθαρρυντικά αποτελέσματα των προκαταρκτικών μελετών ως προς την ασφάλεια και την αποτελεσματικότητα των εμβολίων που βασίζονται στο mRNA τα προκρίνουν ως προς την πιθανότητα πρώιμης έγκρισης από τις ρυθμιστικές αρχές σε ΗΠΑ και Ευρώπη.

Με βάση τα σημερινά δεδομένα αναμένεται έγκριση εμβολίου από τις αρχές του 2021 και έπειτα, ενώ τα τέλη του 2020 αποτελεί το ιδανικότερο σενάριο. Είναι πολύ πιθανό εντός του 2021 να έχουμε παραπάνω από μια εγκρίσεις εμβολίων, το οποίο είναι ιδιαίτερα σημαντικό ώστε να εξασφαλιστεί η πληθυσμιακή κάλυψη σε παγκόσμιο επίπεδο.

Σε αυτό το πλαίσιο, η καθολική εφαρμογή της μάσκας προσώπου σε συνδυασμό με απλές καθημερινές παρεμβάσεις όπως η τήρηση της σωματικής απομάκρυνσης και τα μέτρα ατομικής υγιεινής παραμένουν κρίσιμα για τη διακοπή της αλυσίδας μετάδοσης του SARS-CoV-2 μέχρι την έλευση των εμβολίων. Ιδιαίτερη σημασία έχει η τήρηση των μέτρων με αίσθημα κοινωνικής ευθύνης.

Η κοινωνική ευθύνη είναι απαραίτητη για την κοινωνική συμβίωση των ανθρώπων. Η πράξη της κοινωνικής ευθύνης επιστρέφει στο ίδιο το άτομο και έτσι η ατομικότητα και το «εγώ» ταυτίζεται με το κοινωνικό σύνολο
και το «εμείς». Χαρακτηριστικό στοιχείο των ατόμων με υψηλό αίσθημα κοινωνικής ευθύνης αποτελεί η αποφασιστικότητα στην αντιμετώπιση δυσμενών καταστάσεων, όπως είναι οι έκτακτες καταστάσεις δημόσιας υγείας. Αξίζει να σημειωθεί ότι σημαντικοί φορείς για την καλλιέργεια της κοινωνικής ευθύνης αποτελούν η οικογένεια, το σχολείο και η Πολιτεία.

Καθώς η χώρα μας, όπως και η υπόλοιπη Ευρώπη, τίθεται εκ νέου σε κατάσταση “lockdown” λόγω της εκθετικής αύξησης κρουσμάτων και της αυξημένης ζήτησης για υγειονομική περίθαλψη, καθίσταται πρόδηλο ότι τώρα είναι η στιγμή της συλλογικής και ατομικής ευθύνης προκειμένου να ανακόψουμε την αλυσίδα μετάδοσης και να επιπεδώσουμε ξανά την επιδημιολογική καμπύλη. Το υψηλό αίσθημα κοινωνικής ευθύνης μπορεί να καθορίσει την πορεία της πανδημίας στην Ελλάδα και να θέσει τις βάσεις για ένα νέο «κοινωνικό συμβόλαιο» που θα συμβάλει στην κοινωνική πρόοδο

Θάνος Δημόπουλος, Καθηγητής
Ιατρικής, Πρύτανης ΕΚΠΑ