Η Microsoft γεφυρώνει το ψηφιακό γλωσσικό χάσμα της Ευρώπης

Στην ενίσχυση της αξιοποίησης των εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης και cloud στην Ευρώπη μέσα από την προώθηση γλωσσών με χαμηλή διαδικτυακή παρουσία, καθώς και την ευρύτερη ανάδειξη της πολιτιστικής και πνευματικής κληρονομιάς της Ηπείρου δεσμεύεται η Microsoft στο πλαίσιο των νέων ευρύτερων Ψηφιακών Δεσμεύσεων της εταιρείας προς την Ευρώπη (European Digital Commitments). 

Όπως ανακοίνωσε ο Brad Smith, vice chair and president Microsoft, από το Παρίσι, η εταιρεία επιθυμεί να αντιμετωπίσει το χάσμα μεταξύ των πλέον δημοφιλών γλωσσών και εκείνων που χρησιμοποιούνται λιγότερο στο διαδίκτυο, ανάμεσα στις οποίες ξεχωρίζει η ελληνική, με στόχο την ενίσχυση του οικοσυστήματος ΑΙ και cloud και την διατήρηση της ψηφιακής ανθεκτικότητας της περιοχής, σε μία περίοδο έντονης γεωπολιτικής αβεβαιότητας.

Η Ευρωπαϊκή Ένωση διαθέτει 24 επίσημες γλώσσες, ωστόσο πολλές από αυτές, συμπεριλαμβανομένων και των ελληνικών, αντιπροσωπεύουν λιγότερο από το 0,6% του διαδικτυακού περιεχομένου. Άλλες, όπως τα μαλτέζικα, τα εσθονικά ή τα λετονικά, είναι σχεδόν ανύπαρκτες στο ψηφιακό περιβάλλον. Την ίδια στιγμή, αν και μόλις το 5% του παγκόσμιου πληθυσμού έχει τα αγγλικά ως μητρική γλώσσα, σχεδόν το 50% του περιεχομένου στο διαδίκτυο είναι στα αγγλικά, μία υπεροχή που μεταφέρεται απευθείας στην εκπαίδευση των μεγάλων γλωσσικών μοντέλων. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το Llama, ένα από τα πιο μεγάλα μοντέλα ανοικτού κώδικα, το οποίο εμφανίζει απόκλιση άνω των 15 ποσοστιαίων μονάδων στην απόδοσή του όταν απαντά στα ελληνικά, σε σχέση με τα αγγλικά και η απόκλιση αυτή ξεπερνά τις 25 μονάδες σε λιγότερο διαδεδομένες γλώσσες όπως τα λετονικά. Ως αποτέλεσμα, τα συστήματα ΤΝ αδυνατούν να κατανοήσουν επαρκώς γλωσσικές αποχρώσεις, πολιτισμικά συμφραζόμενα και τις ιδιαιτερότητες των τοπικών κοινωνιών.

Σε αυτήν την πρόκληση έρχεται να απαντήσει η νέα πρωτοβουλία της Microsoft, η οποία επενδύει στη συλλογή και ενίσχυση πολυγλωσσικού περιεχομένου, ώστε η τεχνητή νοημοσύνη να κατανοεί και να υπηρετεί ουσιαστικά όλες τις γλώσσες της Ευρώπης, συμπεριλαμβανομένων των ελληνικών. Με αυτόν τον τρόπο, η εταιρεία επιθυμεί να αντιμετωπίσει εμπράκτως την άνιση εκπροσώπηση, με στόχο να ενισχύσει την πρόσβαση στις ψηφιακές υπηρεσίες, να αυξήσει τις επαγγελματικές ευκαιρίες και να δώσει νέα ώθηση στην τοπική ανάπτυξη και τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις. 

Με στόχο τη δημιουργία περισσότερων πολυγλωσσικών μεγάλων γλωσσικών μοντέλων (LLMs) για την Ευρώπη, η Microsoft θα αξιοποιήσει δύο κέντρα καινοτομίας της στο Στρασβούργο, τα οποία θα λειτουργήσουν ως κόμβοι για την διεύρυνση της διαθεσιμότητας ψηφιακών δεδομένων σε ευρωπαϊκές γλώσσες, αξιοποιώντας το Microsoft Azure, την τεχνική τεχνογνωσία της εταιρείας και συνεργασίες με εταίρους σε όλη την ήπειρο.

Η δεύτερη πρωτοβουλία που ανακοίνωσε ο Brad Smith, επεκτείνει την υφιστάμενη δράση του Microsoft “Culture AI”, η οποία εστιάζει στην σύγχρονη τεχνολογία για αιώνια μνημεία, μέσα από τη δημιουργία ενός ακόμα ψηφιακού αντίγραφου στην Ευρώπη — αυτή τη φορά, αφιερωμένου στην Παναγία των Παρισίων. Έχοντας ήδη συμβάλει στην ψηφιοποίηση σημαντικών μνημείων όπως η Αρχαία Ολυμπία και η Βασιλική του Αγίου Πέτρου, η Microsoft θα ξεκινήσει να συνεργάζεται με το Υπουργείο Πολιτισμού της Γαλλίας και την εταιρεία Inconem το φθινόπωρο του 2025, για τη ψηφιακή απεικόνιση του ιστορικού μνημείου, το οποίο άνοιξε πρόσφατα της πύλες του μετά την καταστροφική πυρκαγιά του 2019. Το ψηφιακό αντίγραφο της Παναγιάς των Παρισίων θα ενταχθεί επίσης στο μουσείο του μνημείου, ενώ θα είναι προσβάσιμο προς όλους, είτε μπορούν να επισκεφτούν το μνημείο, είτε όχι.

Για την Microsoft, η διατήρηση της γλωσσικής και πολιτιστικής ποικιλομορφίας της Ευρώπης αποτελεί ένα έργο που ανήκει στους ίδιους τους Ευρωπαίους και οφείλει να καθοδηγείται από αυτούς. Σε αυτή την κατεύθυνση, οι δράσεις της εταιρείες λειτουργούν με ένα συγκεκριμένο στόχο: Την ανάδειξη της τεχνητής νοημοσύνης ως μία τεχνολογία που θα ενισχύει διαρκώς την πολιτιστική κληρονομιά της Ευρώπης, σεβόμενη την γλωσσική πολυφωνία που αποτελεί πυρήνα της ταυτότητας της ηπείρου.