AccountAbility: 7 τάσεις αλλάζουν το επιχειρηματικό «σύμπαν»

Oι επιχειρηματικοί ηγέτες αναγνωρίζουν τη στενή σχέση μεταξύ ανταγωνιστικότητας και βιωσιμότητας στην οικονομική απόδοση δημιουργώντας τάσεις που επηρεάζουν το παγκόσμιο επιχειρηματικό οικοσύστημα, με ολοένα περισσότερες εταιρείες να ακολουθούν αυτές τις αναδυόμενες τάσεις.

Της Σοφίας Εμμανουήλ

[email protected]

Οι αναδυόμενες αυτές τάσεις έχουν ως επίκεντρο την κυκλική οικονομία, τη δέσμευση για πρωτοβουλίες γύρω από την Κλιματική Αλλαγή και τις επενδύσεις σε νέες τεχνολογίες που υποστηρίζουν τη βιώσιμη ανάπτυξη.

Η παγκόσμια κοινότητα αναγνωρίζει τη βιωσιμότητα ως επιχειρηματική επιταγή μακροπρόθεσμου ορίζοντα, σημειώνει και ο οργανισμός AccountAbility που έχει εκδώσει τα πρότυπα ΑΑ 1000 και εντοπίζει επτά προκλήσεις για τις επιχειρήσεις το 2019.

1. Συνεργασία στη δράση για το κλίμα
2. Συνεισφορά στην επίτευξη των Παγκόσμιων Στόχων Βιώσιμης Ανάπτυξης (Sustainable Development Goals – SDGs)
3. Mέτρηση του αντίκτυπου των πρωτοβουλιών αειφορίας
4. Αξιοποίηση της τεχνολογίας για διαφάνεια, αποτελεσματικότητα και μείωση των κινδύνων στην αλυσίδα εφοδιασμού
5. Μετάβαση στην κυκλική οικονομία
6. Αξιοποίηση της ταχείας αστικοποίησης με την ανάπτυξη βιώσιμων πόλεων
7. Επένδυση στην αυτοματοποίηση ως μέσο για τη βιωσιμότητα

Ειδικότερα, σε ό,τι αφορά το κλίμα, οι επιχειρήσεις καλούνται να ενισχύσουν τις δράσεις τους δεσμευόμενες με συγκεκριμένους στόχους. Πρόσφατη έρευνα έδειξε ότι η κλιματική αλλαγή θα βλάψει τις οικονομίες των χωρών, ανεξαρτήτως αν είναι αναδυόμενες ή αναπτυγμένες, με τις ΗΠΑ να ενδέχεται να χάσουν το 10% του ΑΕΠ τους, αν δεν κάνουν σημαντικές αλλαγές στην πολιτική τους. Ενδεικτικά, η 24η Διεθνής Διάσκεψη του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για την Κλιματική Αλλαγή (COP24) τον Δεκέμβριο του 2018 αναγνώρισε τον ιδιωτικό τομέα όχι ως ένοχο για τις κλιματικές αλλαγές αλλά ως απαραίτητο εταίρο, που μπορεί να δημιουργήσει κέρδη από την ανάπτυξη καινοτόμων λύσεων και την ανάληψη πρωτοβουλιών. Στο ίδιο πλαίσιο αναπτύχθηκε το πρότυπο TCFD για τη δημοσιοποίηση χρηματοοικονομικών πληροφοριών σχετικών με το κλίμα ενώ δυναμική αποκτά και η πρωτοβουλία Science Based Targets, μια συνεργασία μεταξύ του CDP, του Οικουμενικού Συμφώνου των Ηνωμένων Εθνών, του Παγκόσμιου Ινστιτούτου Πόρων, του Παγκόσμιου Ταμείου για την Άγρια Ζωή και του We Mean Business Coalition, που θέτει στόχους με βάση την επιστήμη στην επιχειρηματική πρακτική με ορίζοντα το 2020.

Αναφορικά με την επίτευξη των SDGs οι αυξανόμενες προσδοκίες των καταναλωτών, η πίεση από τις κυβερνήσεις για ανάληψη πρωτοβουλιών και τα επενδυτικά συμφέροντα οδηγούν τις εταιρείες να κάνουν ουσιαστική μετατόπιση της στρατηγικής τους στην αειφόρο ανάπτυξη. Οι SDGs αναμένεται να δημιουργήσουν ευκαιρίες σε μια αγορά 12 τρις. δολ. σε τέσσερις βασικές βιομηχανίες, τρόφιμα και γεωργία, πόλεις, ενέργεια και υλικά και υγεία και ευεξία. Είναι δε ενδεικτικό ότι σε σύμπραξη με το CSR Europe τo Ελληνικό Δίκτυο για την ΕΚΕ (CSR Hellas) ανέλαβε μια σημαντική πρωτοβουλία με στόχο να γίνει πιο αποτελεσματική η προσπάθεια για την επίτευξη των SDGs σε ευρωπαϊκό επίπεδο, μέσω του συντονισμού των δράσεων κυβερνήσεων, επιχειρηματικού κόσμου και κοινωνίας των πολιτών. Το CSR Hellas, εθνικός εταίρος του CSR Europe στην Ελλάδα, κάλεσε τους CEOs όλων των μελών του να ενώσουν τη φωνή και τις δυνάμεις τους με άλλες ευρωπαϊκές επιχειρήσεις και επιχειρηματικούς φορείς, στέλνοντας ένα δυναμικό ελληνικό «παρών» στην Πρόσκληση για μία Νέα Ευρωπαϊκή Συμφωνία προς ένα Βιώσιμο Μέλλον σε όλη την Οικουμένη, μέσω της συνυπογραφής του CEOs Call to Action & Collaboration. Με την Πρόσκληση αυτή, οι ηγέτες των επιχειρήσεων/φορέων καθιστούν σαφές πως είναι έτοιμοι να ενδυναμώσουν τον διάλογο και να ενισχύσουν την αλληλεπίδραση και τη συνεργασία τους με την κοινωνία.

Η εντατικοποίηση των πρωτοβουλιών για την επίτευξη των SDGs έχουν φέρει στο προσκήνιο την ανάγκη για μέτρηση των αποτελεσμάτων, για διαχείριση και παρακολούθηση των επιδόσεων. Οι αρχές ΑΑ 1000 είναι ένα πρακτικό πρότυπο προς αυτή την κατεύθυνση, όπως αναφέρει ο οργανισμός AccountAbility στην έκθεσή του. Το ίδιο ισχύει για το Social Capital Protocol του Παγκόσμιου Επιχειρηματικού Συμβουλίου για την Αειφόρο Ανάπτυξη
Ανάπτυξη (WBCSD) και άλλα πρότυπα.

Οι πιέσεις από τους καταναλωτές, τις ομάδες ακτιβιστών και τις ρυθμιστικές αρχές οδηγούν τις εταιρείες να αυξάνουν τη διαφάνεια στις αλυσίδες εφοδιασμού τους με στόχο την καλύτερη λογοδοσία σε θέματα περιβαλλοντικά, κοινωνικά και διακυβέρνησης (ESG). Η ανάπτυξη τεχνολογιών όπως Big Data, Block Chain, Internet of Things, τεχνητή νοημοσύνη κ.ο.κ., μπορούν να βοηθήσουν στη μείωση της επιβάρυνσης των εταιρειών, στον μετριασμό των κινδύνων και στην επίτευξη της διαφάνειας που απαιτεί η αγορά.

Η αυξανόμενη συνειδητοποίηση των κοινωνικών και περιβαλλοντικών επιπτώσεων που προκύπτουν οδηγούν τις κυβερνήσεις, τους καταναλωτές και τους οργανισμούς να επανεξετάσουν το σημερινό “γραμμικό” οικονομικό σύστημα και να στραφούν προς μια “κυκλική” οικονομία, με την κατανάλωση να ακολουθεί το μοντέλο της επαναχρησιμοποιήσιμης των υλικών. Ο ιδιωτικός τομέας ήδη πρωτοπορεί σε καινοτόμες λύσεις κυκλικής οικονομίας ενώ οι κυβερνήσεις σε διεθνές επίπεδο προωθούν σημαντικές πολιτικές και οικονομικές επενδύσεις για να διευκολύνουν αυτό το κίνημα.

Η αστικοποίηση

Ας σημειωθεί ότι εταιρείες όπως η Nestlé και η Mars αντιμετωπίζουν αναταράξεις της εφοδιαστικής αλυσίδας τους, καθώς οι αγρότες μικρής κλίμακας μεταναστεύουν στις πόλεις. Οι εταιρείες logistics όπως η UPS και η FedEx ανησυχούν για την αύξηση του όγκου και της πολυπλοκότητας των δραστηριοτήτων τους λόγω της συμφόρησης που δημιουργείται και της ανεπάρκειας υποδομών. Αυτά τα παραδείγματα καταδεικνύουν τις συνεχείς αλλαγές που καλούνται να αντιμετωπίσουν όλες οι επιχειρήσεις στον κόσμο και υπογραμμίζουν την ανάγκη επαναξιολόγησης και ανασχεδιασμού των δραστηριοτήτων τους για να επιβιώσουν, πόσο μάλλον να ευημερήσουν σε αυτό το ταχέως μεταβαλλόμενο περιβάλλον.

Ενδεικτικές είναι και οι εξελίξεις στον τομέα των μεταφορών – τόσο των αγαθών όσο και των ανθρώπων – όπου η αυτοματοποίηση προοιωνίζεται κοινωνικοοικονομικά οφέλη. Ο κλάδος είναι ηγέτης του σύγχρονου πολιτισμού αλλά η ανάπτυξή του έχει συνδεθεί με δαπανηρές επιπτώσεις στο περιβάλλον και στην κοινωνία. Για παράδειγμα, οι πρόωροι θάνατοι που σχετίζονται με την ατμοσφαιρική ρύπανση υπολογίζονται σε 3,7 εκατ. (ΠΟΥ, 2012) ενώ οι μεταφορές θεωρούνται υπεύθυνες για το 15% περίπου των παγκόσμιων εκπομπών αερίων του θερμοκηπίου και πιο συγκεκριμένα, πάνω από το 20% των συνολικών εκπομπών CO₂ από καύση καυσίμων παγκοσμίως. Λύσεις σε αυτά τα θέματα έρχεται να δώσει η τεχνολογία. Η καινοτομία, η ηλεκτροκίνηση, η κοινή χρήση οχημάτων και η αυτοματοποίηση φέρνουν επανάσταση στον τομέα των μεταφορών συμβάλλοντας στην άμβλυνση ζητημάτων βιωσιμότητας όπως η κλιματική αλλαγή και εξασφαλίζοντας υψηλότερα επίπεδα ασφάλειας.